SPROSTOWANIE KSIĄG WIECZYSTYCH
Andrzej Stankiewicz
lipiec 2010

Zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów z dnia 18 maja 2010 roku (III CZP 134/2009), Sąd Najwyższy stwierdził, że w sprawie o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym sąd jest związany żądaniem pozwu. Zagadnienie to do tej pory budziło wiele kontrowersji, zarówno w orzecznictwie, jak i w praktyce funkcjonowania sądów. Podstawą prawną żądania ustalenia rzeczywistego stanu prawnego księgi wieczystej jest art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece z dnia 6 lipca 1982 r. Paragraf 1 tego artykułu stanowi, że: „W razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności”. W związku z możliwością jaką stwarza ten przepis, osoba w nim wymieniona może wystąpić z powództwem o usunięcie niezgodności pomiędzy treścią księgi wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym. Wątpliwości pojawiały się w kwestii sposobu orzekania przez sądy, w przypadku gdy rzeczywisty stan prawny był nie tylko inny, niż ujawniony w księdze wieczystej, ale także odmienny od tego, który przedstawił podmiot domagający się sprostowania treści księgi. Do tej pory przeciwstawiane były sobie dwa poglądy. Z jednej strony uważano, że bez względu na żądanie powoda zawarte w powództwie, księga wieczysta powinna być uzgodniona z rzeczywistym stanem prawnym z inicjatywy sądu. Pogląd ten sprowadzał się do tego, że pomimo błędnego w swej istocie żądania powoda, sąd nie był związany jego wnioskiem i ustalał rzeczywisty stan prawny. Z drugiej strony padały argumenty, że sąd związany jest wnioskiem powoda, zgodnie z podstawową zasadą postępowania cywilnego – zasadą dyspozycyjności. Według powyższej zasady, każdy z uczestników postępowania sądowego ma swobodę dysponowania swoimi uprawnieniami procesowymi, a jednocześnie ponosi odpowiedzialność za własne czynności procesowe (np. powinien dokładnie precyzować żądania określone w pozwie). To sprawia, że sąd nie może orzekać o tym, czego strona nie żądała, ani wychodzić poza żądanie strony.  Uchwałą z dnia 18 maja 2010 roku Sąd Najwyższy ostatecznie rozstrzygnął trwający od wielu lat spór w orzecznictwie nie tylko sądów powszechnych, ale i Sądu Najwyższego, dotyczący tego zagadnienia. Dlatego, nie ma już wątpliwości, że to powód, wnosząc powództwo, powinien dokładnie określić rzeczywisty stan prawny jaki powinien być ujawniony w księdze wieczystej. Powód nie powinien bowiem liczyć na ewentualne skorygowanie swoich żądań przez sąd. Powyższy wyrok pokazuje jak istotne jest właściwe przygotowanie dokumentów składanych do sądu. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w przygotowaniu takich dokumentów pomocna może okazać się profesjonalna obsługa prawna, dzięki której zainteresowana osoba ma większe szanse na pozytywne rozstrzygnięcie sprawy.
Drukuj  < Powrót

SPROSTOWANIE KSIĄG WIECZYSTYCH
KATEGORIA: PRAWO HANDLOWE
WYDANIE: lipiec 2010
AUTOR: Andrzej Stankiewicz
Zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów z dnia 18 maja 2010 roku (III CZP 134/2009), Sąd Najwyższy stwierdził, że w sprawie o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym sąd jest związany żądaniem pozwu. Zagadnienie to do tej pory budziło wiele kontrowersji, zarówno w orzecznictwie, jak i w praktyce funkcjonowania sądów. Podstawą prawną żądania ustalenia rzeczywistego stanu prawnego księgi wieczystej jest art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece z dnia 6 lipca 1982 r. Paragraf 1 tego artykułu stanowi, że: „W razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności”. W związku z możliwością jaką stwarza ten przepis, osoba w nim wymieniona może wystąpić z powództwem o usunięcie niezgodności pomiędzy treścią księgi wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym. Wątpliwości pojawiały się w kwestii sposobu orzekania przez sądy, w przypadku gdy rzeczywisty stan prawny był nie tylko inny, niż ujawniony w księdze wieczystej, ale także odmienny od tego, który przedstawił podmiot domagający się sprostowania treści księgi. Do tej pory przeciwstawiane były sobie dwa poglądy. Z jednej strony uważano, że bez względu na żądanie powoda zawarte w powództwie, księga wieczysta powinna być uzgodniona z rzeczywistym stanem prawnym z inicjatywy sądu. Pogląd ten sprowadzał się do tego, że pomimo błędnego w swej istocie żądania powoda, sąd nie był związany jego wnioskiem i ustalał rzeczywisty stan prawny. Z drugiej strony padały argumenty, że sąd związany jest wnioskiem powoda, zgodnie z podstawową zasadą postępowania cywilnego – zasadą dyspozycyjności. Według powyższej zasady, każdy z uczestników postępowania sądowego ma swobodę dysponowania swoimi uprawnieniami procesowymi, a jednocześnie ponosi odpowiedzialność za własne czynności procesowe (np. powinien dokładnie precyzować żądania określone w pozwie). To sprawia, że sąd nie może orzekać o tym, czego strona nie żądała, ani wychodzić poza żądanie strony.  Uchwałą z dnia 18 maja 2010 roku Sąd Najwyższy ostatecznie rozstrzygnął trwający od wielu lat spór w orzecznictwie nie tylko sądów powszechnych, ale i Sądu Najwyższego, dotyczący tego zagadnienia. Dlatego, nie ma już wątpliwości, że to powód, wnosząc powództwo, powinien dokładnie określić rzeczywisty stan prawny jaki powinien być ujawniony w księdze wieczystej. Powód nie powinien bowiem liczyć na ewentualne skorygowanie swoich żądań przez sąd. Powyższy wyrok pokazuje jak istotne jest właściwe przygotowanie dokumentów składanych do sądu. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w przygotowaniu takich dokumentów pomocna może okazać się profesjonalna obsługa prawna, dzięki której zainteresowana osoba ma większe szanse na pozytywne rozstrzygnięcie sprawy.
< Powrót